Oasseáigásaš giellalávgun mánáidgárddis

Filbma Giellalávgunmánáidgárddit gieđahallá maiddai oasseáigásaš giellalávgunmánáidgárddiid. Mánáidgárddit geain ii leat vejolašvuohta fállat oamastanmodealla obbá áiggi, sáhttá fállat oasseáigásaš giellalávguma. Vai mánát galget beassat doarvái vásihit sámegiela, de ferte sidjiide fállot unnimusat 50% sámegielvásáhus. Mánáidgárddis berre leat mihttun nákcet fállat 100% sámegiela, ja dán fálaldaga berrejit ovdánahttit 2-4 jagis. Mađi eanet mánát besset vásihit sámegiela, dađi buoret gielalaš bohtosiid sáhttit mii vuordit sis (Pasanen & earát 2022:16,18.).

Sámegielat mánáidgárddit leat dát deháleamos sierradoaibma mainna sihkkaraste sámegiela seailluheami ja ealáskahttima (Hjertespråket 2016:21). Mánát geat besset oassálastit oasseáigásaš giellalávgumii, sáhttet maid geavahit sámegiela oahpahusgiellan go álget skuvlii, jus sii ovdalaččas nákcejit sámegiela geavahit gulahallangiellan. Sámedikki giellamovttiidahttinprošeakta Elgås organiserejuvvui ja čađahuvvui oasseáigásaš giellalávgumin (Todal 2007:60). Elgå prošeavtta birra sáhtát eanet lohkat dás: Todal, Jon: Samisk språk i Svahken Sijte. Sørsamiskvitalisering gjennom barnehage og skule. Dieđut nr. 1/2007. Guovdageaidnu: Sámi Instituhtta. 2007.
 

Gáldut:
Pasanen, Annika, Baal, Berit Anne Bals, Mikkelsen, Inga Lill, Päiviö, Ánne-Marge (2022): Sterke språkmodeller, Sametinget. https://sametinget.no/sok.aspx?MId1=8&searchTerm=sterke+spr%c3%a5kmodeller 

NOU 2016:18 Hjertespråket. Forslag til lovverk, tiltak og ordninger for samiske språk. https://www.regjeringen.no/no/dokumenter/nou-2016-18/id2515222/   

Todal, Jon (2007): Samisk språk i Svahken Sijte. Sørsamisk vitalisering gjennom barnehage og skule, Dieđut nr. 1/2007